Kettingzaag onderhoud

Of je nu een lichte elektrische of accukettingzaag hebt, of een professioneel zwaargewicht op benzine: het blijft een stuk gereedschap dat de uiterste aandacht van de gebruiker vraagt. Tijdens het werk, maar ook daarvoor en daarna. Goed onderhoud is noodzakelijk om efficiënt en veilig met een kettingzaag te kunnen werken. En een controle van de verschillende veiligheidsvoorzieningen moet een automatisme zijn voordat je de zaag start.

In dit artikel geven we praktische tips voor het onderhoud van je kettingzaag. Ter verduidelijking verwijzen we naar een paar instructieve video’s van Ecopedia, een Belgisch kennisplatform voor natuurbeheer.

Checklist voor het dagelijks onderhoud van de kettingzaag:

  • Controleer de ketting op beschadigingen
  • Slijp de ketting
  • Controleer de dieptestellers en vijl ze bij indien nodig
  • Controleer en reinig het tandwiel van de kettingaandrijving en de kettingrem
  • Controleer de kettinggeleider en maak hem schoon
  • Reinig de luchtfilter
  • Controleer de kettingolie

De ketting

Zagen met een botte ketting is onnodig inspannend, kost meer brandstof en veroorzaakt bovenmatige slijtage. Naast de scherpte van de tanden, is ook een juiste spanning van de ketting van belang. Is de ketting te slap gespannen dan kan hij losraken onder het zagen, met alle risico’s van dien. En een te strak gespannen ketting leidt tot voortijdige slijtage van het zaagblad.

Een ketting is goed gespannen als hij niet hangt, maar contact maakt met de onderkant van het zaagblad, terwijl je hem nog makkelijk met de hand kunt ronddraaien.

De kettingzaag slijpen

Het slijpen of vijlen van de ketting is een veelvuldig terugkerend klusje. Als je de zaag de hele dag gebruikt, is het verstandig om telkens wanneer je de benzine bijvult even met de vijl langs de tanden te gaan. Het is gemakkelijker om steeds een beetje bij te vijlen dan te wachten tot de ketting echt bot is.

Voor het slijpen gebruik je een ronde vijl die precies moet passen bij de ketting. Om te zorgen dat je steeds in de juiste hoek vijlt, kun je het best gebruik maken van een vijlmal.

  1. Klem het zaagblad in een bankschroef of – als je in het bos werkt – in een vijlblok.
  2. Zoek de meest afgesleten zaagtand op. Alle tanden moeten zo worden gevijld dat ze even lang zijn als de kortste tand.
  3. Plaats de vijlmal op de ketting. De pijlen op de vijlmal moeten in de richting van het neuswiel wijzen.
  4. Houd de vijl in een hoek van 90 graden ten opzichte van de vijlmal. Vijl met beide handen in een soepele beweging van je af.
  5. Vijl zo elke tweede tand. Wanneer je alle tanden aan één kant hebt gevijld, keer je het zaagblad om in de bankschroef en slijpt de tegenovergestelde tanden.

In deze video zie je hoe het slijpen in zijn werk gaat.

De ketting slijpen met een slijpmachine

Je kunt de ketting ook machinaal slijpen. Er zijn speciale slijpmachines voor zaagkettingen in de handel, waarop je de gradenhoek van de ketting, de hoek van de slijpschijf en de hoeveelheid die je van de tanden af wilt slijpen vooraf kunt instellen. Nog een mogelijkheid is je ketting laten slijpen door de dealer of een andere professional. Je krijgt hem dan gegarandeerd superscherp terug, maar in de regel verdwijnt er nogal wat ketting in de slijpmachine. Wanneer de snijtanden minder dan 4 millimeter hoog zijn, is het tijd om een nieuwe ketting te kopen.

De dieptestellers bijvijlen

De dieptestellers bepalen hoe diep je in het hout zaagt. Zijn ze te laag ingesteld, dan haal je maar weinig hout weg. En als ze te hoog staan, wordt het zagen zwaarder door de sterkere trillingen en neemt het risico op terugslag toe. Controleer de dieptestellers bij elke 4 slijpbeurten met de dieptestellermal en vijl ze zo nodig bij. Hiervoor gebruik je een platte vijl. Er bestaan ook combinatievijlen voor de tanden en de dieptestellers.

Op deze video zie je hoe het moet.

De kettinggeleider of het zaagblad

De ketting loopt door een groef rond het zaagblad, aangedreven door een tandwiel. Een te strak gespannen ketting, onvoldoende smering en wrikken tijdens het zagen kunnen zorgen voor problemen en onnodige slijtage. Controle en onderhoud bestaat uit de volgende stappen:

  • Controleer of het zaagblad nog recht is door het op een plat oppervlak te leggen.
  • Check op beschadigingen of een openstaande groef.
  • Verwijder eventuele bramen.
  • Maak de groef en de oliegaatjes schoon.

De onderkant van het zaagblad slijt vanzelfsprekend sneller dan de bovenkant. Draai het blad daarom na elke onderhoudsbeurt om voor een gelijkmatige slijtage. Ook het dagelijks onderhoud van de kettinggeleider wordt verduidelijkt in een korte video van Ecopedia.

De luchtfilter

De fijne mazen van de luchtfilter verhinderen dat er met de aangezogen lucht zaagsel, olie en andere verontreinigingen in de carburateur komen. Maak de luchtfilter bij elke onderhoudsbeurt schoon. Dat gaat het beste met warm water waarin je wat afwasmiddel hebt opgelost. Laat de filter drogen voordat je die terug plaatst.

De kettingolie

Een belangrijke oorzaak van voortijdige slijtage is onvoldoende smering. Controleer daarom elke keer als je brandstof tankt ook even of er nog genoeg kettingolie in het reservoirtje zit voor een volgende zaagsessie. Om te controleren of de ketting wordt gesmeerd, kun je de zaag even laten lopen boven een blok hout. Als je een oliespoor ziet, werkt de kettingsmering.

Speciaal voor accukettingzagen

Het onderhoud van elektrische en accukettingzagen is in wezen hetzelfde als voor benzinezagen. Tips voor het omgaan met accugereedschap vind je in ons artikel Accu of elektrisch, wat moet ik kiezen?

Als je de zaag lang niet gebruikt

Werken met de kettingzaag is voor veel mensen seizoenswerk. Ben je van plan je zaag langere tijd niet te gebruiken, volg dan deze tips:

  1. Leeg de brandstoftank en laat de zaag draaien tot de laatste brandstof op is.
  2. Verwijder de ketting en het zaagblad, maak ze schoon en spuit er beschermolie op.
  3. Berg de zaag weg op een droge en stofvrije plek met voldoende ventilatie en zonder direct zonlicht. Langdurige blootstelling aan UV-straling kan de kunststof onderdelen broos maken.

Wat heb je nodig om te zagen als een professional?

Een lijstje met de aanbevolen uitrusting bij je kettingzaag:

  • WordPress
  • Google Plus
  • Facebook

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *