Beitels: welke heb je nodig en hoe houd je ze scherp?

Houtbeitels

Houtbeitels worden gebruikt om in hout te hakken of te steken. Er zijn vier typen, die elk hun eigen toepassing hebben:

  • Steekbeitel
    De meest gebruikte onder de houtbeitels. Zoals de naam al zegt, gebruik je hem om hout weg te steken, bijvoorbeeld voor het maken van inkepingen voor verbindingen. Deze beitel is te herkennen aan de scherpe hoek waarin hij geslepen is.
  • Toon mij alle Steekbeitels

  • Hakbeitel
    De hakbeitel lijkt op de steekbeitel, alleen is de hoek minder scherp. De werking is simpel: je zet de beitel op het hout en geeft met een houten hamer beheerste klappen op het uiteinde van handvat. Tip: probeer zo min mogelijk tegen de nerf van het hout in te hakken om splijten te voorkomen.
  • Guts
    Een guts is een holle beitel waarmee je hout weg kunt steken of snijden. Hij wordt vaak gebruikt voor de meer artistieke vormen van houtbewerking. Er zijn twee typen, die een tegengestelde werking hebben. Een steekguts is geslepen aan de holle binnenkant en wordt gebruikt om gaten te steken.Een vermetguts is aan de bolle buitenkant geslepen, waardoor je er gleuven mee kunt snijden in het hout.
  • Toon mij alle Gutsen

  • Burijn
    Een burijn is een smalle, V-vormige beitel voor zowel hout al metaal. Hij wordt traditioneel gebruikt voor graveren.

Steenbeitels

Steenbeitels – zowel voor gebruik met een moker als in een boorhamer – zijn er in verschillende uitvoeringen voor uiteenlopende werkzaamheden. Bijvoorbeeld hakken in natuursteen of het slopen van muren. Anders dan een houtbeitel, is een steenbeitel gewoonlijk aan beide kanten geslepen. De meest gebruikte steenbeitel is de platte beitel, waarmee allerlei vormen uitgehakt kunnen worden.

De koudbeitel is bestemd voor sloopwerk in steen en beton. Voor het grove werk kun je het beste een zogenaamde ‘jop’ gebruiken. Dat is een zware, stompe beitel, waarmee je in één keer grote stukken weg kunt hakken. Ook met een puntbeitel kun je veel steen weghalen en snel grove vormen uithakken. Hij wordt meestal als handgereedschap gebruikt, boorhamers werken gewoonlijk met smalle, platte beitels.

Voor gebruik op boor- en breekhamers, hebben de verschillende merken power tools beitelsets in het assortiment, van eenvoudige 3-delige uitvoeringen tot sets met wel 17 verschillende beitels. Let er bij het kopen op dat de beitels passen op jouw boorhamer, want er zijn verschillende aansluitingen.

Metaalbeitels

Tot slot noemen we nog de metaalbeitel, al is deze voor de gemiddelde doe-het-zelver van minder belang. Metaalbeitels worden gewoonlijk gebruikt in machines, zoals metaaldraaibanken. Ze zijn vanzelfsprekend vervaardigd van superhard staal en worden tijdens het gebruik gekoeld met boorolie.

Tips voor beitelonderhoud

  • Slijp je beitels regelmatig (NB: alléén de schuine kant, de zg. ‘vouw’!). Gebruik hiervoor een natte slijpsteen, of dompel de punt van de beitel tijdens het slijpen van tijd tot tijd in water om te voorkomen dat het staal door oververhitting zijn hardheid verliest.
  • Slijp bij een steenbeitel regelmatig de braam weg die zich op de kop vormt door de klappen van de moker, want de scherpe randjes kunnen verwondingen veroorzaken.
  • Beitels hebben weinig nodig om bot te worden, contact met andere gereedschappen in de gereedschapskist kan hier al voor zorgen. Berg je beitels dus afzonderlijk op of schuif een plastic beschermkapje over het snijvlak. Bij sommige merken wordt dit bijgeleverd.

Een hoop dingen die je met een beitel kunt doen, gaan sneller en moeitelozer met een freesmachine. Voor wie de aanschaf van zo’n apparaat overweegt, is hier een artikel met tips voor aankoop en gebruik van freesmachines.

  • WordPress
  • Google Plus
  • Facebook

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *